SoruSorCevapBul

Soru:

Dört mezhebe göre cenaze namazı nasıl kılınır?

Cevap:

Şafiilere göre; Cenaze namazı şu şekilde kılınır: Namaz kılan kişi imam olsun, münferid olsun, cenaze eğer erkekse baş hizasında, kadın veya erselik ise kuyruk sokumu hizasında durmalıdır. Sonra; “Allah rızâsı için farz-ı kifâye olarak, burada hazır bulunanların müslüman ölüleri için dört tekbirli (cenaze) namazını kılmaya niyet ettim” diyerek kalbiyle de niyet etmelidir.
Sonra iftitah tekbiri almalıdır. Cemaatte bulunanlar da imama uymaya niyet etmelidir. Sonra “eûzu” çekerek iftitah duasını okumaksızın Fâtiha’yı okumalı, Fâtiha’nın ardısıra zamm-ı sûre okumamalıdır.
Bundan sonra üçüncü tekbiri alarak ölü için, âhiretle ilgili herhangi bir duayı okumalıdır. Bundan sonra dördüncü tekbiri alıp şu duayı okumalıdır:
“Allah’ım! Bizi onun sevabından mahrum kılma ve ondan sonra da bizi fitneye düşürme”.
Bu duanın hemen arkasından da şu âyet-i kerîmeyi okumalıdır:
“Arşı yüklenen ve onun etrafında bulunan (melekler), Rablerini hamd ile tesbih ederler, O’na imân ederler ve mü’minler için (şöyle) mağfiret dilerler: “Rabbimiz! Senin rahmetin ve ilmin herşeyi kuşatmıştır. O halde tevbe edip senin yoluna uyanları mağfiret eyle. Onları cehennem azabından koru!” (Mü’min, 7) (Arapçası okunmalıdır)
Bundan sonra da, sağında bulunanlara selâm vermeye niyet ederek ilk selâmı vermeli; ikinci selâmı verirken de solunda bulunanlara selâm vermeye niyet etmelidir. Her tekbir alışta ellerini kaldırıp tıpkı diğer namazlarda olduğu gibi göğsünün altına bağlamalıdır.
Hanefilere göre; Cenaze namazı şu şekilde kılınır: Namaz kılacak kişi, cenazenin göğüs hizasında durur; Allah’a ibâdet amacıyla cenaze namazının farzını edâ etmeye niyet eder; sonra ellerini kaldırarak iftitah tekbirini alır; “sübhâneke”yi okur. Buna وَتَعالى جَدُّكَ “Ve teâlâ ceddük” kelimesinden sonra, ثَناؤُكَ وَجَلَّ “Ve celle senâük” ilâvesi yapılır; arkasından ellerini kaldırmaksızın tekbir alır ve Peygamber Efendimiz’e salâtü selâm okur; sonra yine ellerini kaldırmaksızın tekbir alarak ölüye ve tüm müslümanlara duada bulunur. Duadan sonra ellerini kaldırmaksızın dördüncü tekbiri alır ve selâm verir. Sağa verdiği ilk selâmda, sağ tarafında bulunanlara; sola verdiği ikinci selâmda sol tarafında bulunanlara selâm vermeye niyet eder. Her iki selâmda da, ölüye selâm vermeye niyet etmez. Tekbir dışındaki diğer şeyleri gizlice okur.
Malikilere göre; Cenaze namazı şu şekilde kılınır: Namaz kılan kişi, eğer cenaze erkekse tam orta kısmının hizasında durur. Cenaze kadınsa, omuz kısmının hizasında durur. Sonra namazda hazır bulunanların müslüman cenazeleri için namaz kılmaya niyet eder. Ellerini tıpkı diğer namazlarda olduğu gibi kaldırarak iftitah tekbiri alır. Önce bildirilen iftitah duasını okur, sonra ellerini kaldırmaksızın ikinci tekbiri alıp duâ okur. Bunun arkasından yine ellerini kaldırmaksızın üçüncü tekbiri alarak duâ okur. Bundan sonra yine ellerini kaldırmaksızın dördüncü tekbiri alarak duada bulunur ve sadece tek selâm verir. İmama tâbi olarak kılmakta olsa bile, diğer namazlarda da olduğu gibi, bu tek selâmı verirken, bununla namazdan çıkmaya niyet eder. Bu namazın bütün sözleri gizlice okunur. Ancak imam, kendisine tâbi olanların duyabilmesi için tekbirlerle selâmı sesli olarak telâffuz eder. Her duanın, Allah’a hamd ve Peygamber Efendimiz’e salâtü selâmla başlatılması daha uygun olacağı mülâhaza edilmektedir.
Hanbelilere göre; Cenaze namazı şu şekilde kılınır: Cenaze erkek ise namaz kılan kişi, göğsü hizasında durmalıdır. Cenaze kadın ise, namaz kılan kişi, onun tam ortası hizasında durmalıdır. Sonra da orada hazır bulunan cemâatin müslüman ölüleri veya orada karşılarında duran ölü için namaz kılmaya niyet edip ellerini kaldırarak tıpkı diğer namazlardaki gibi iftitah tekbiri almalı, eûzu besmele çekerek Fatiha okumalıdır. Daha fazla birşey okumayıp ellerini kaldırarak ikinci tekbiri almalı; tıpkı son teşehhüddeymiş gibi Peygamber Efendimiz’e salâtü selâmda bulunmalı, sonra yine ellerini kaldırarak üçüncü tekbiri alıp ölü için duâ etmelidir. Yine ellerini kaldırarak dördüncü tekbiri almalı, bundan sonra hiçbir şey okumayıp sükût hâlinde birazcık bekleyip tek selâm vererek namazı bitirmelidir. İkinci selâm verişinin bir sakıncası olmaz. (Dört Mezhebe Göre İslam Fıkhı)