SoruSorCevapBul

Soru:

At yarışı oynamak caiz midir? Bu
yarıştan kazanılan para helal midir?

Cevap:

Günümüzde oynanan at yarışları haramdır

“Ey iman edenler! Şarap, kumar, dikili taşlar (putlar) ve fal okları ancak şeytanın işinden bir(er) pisliktir; öyleyse ondan kaçının ki kurtuluşa eresiniz.” (Maide, 90)

(Ey iman edenler!.) Ey müslüman bulunan insanlar!. (Muhakkak ki, içki) Aklı örten ve bozan rakı, şarap gibi herhangi bir mayi (kumar, putlar) ibâdet için hazırlanmış putlar (ve kısmet için çekilen zarlar) kumar ve piyango kalemleri (şeytanın işinden olan murdar) temiz ruhların kendilerinden sakındığı birer pis (şeydir) onlara meydan vermek asla muvafık olamaz. (Ömer Nasuhi Bilmen Tefsiri)

Günümüzde oynanan at yarışlarının; iddaa (sonuç tahmini, bahis oyunu), Milli Piyango, Spor-Toto, Sayısal Loto, müşterek bahis (altılı ganyan, at yarışları) gibi tertip ve oyunlardan bir farkı yoktur. Dinimizde her türlü şans oyunlarından çıkan para ise, haramdır, kumar kapsamına girmektedir. Kumar ise ayetle açıkça haram kılınmıştır. Günümüzde at yarışı da menfaat elde etmek, çıkar sağlamak amaçlı diğer kumar oyunlarından farksız bir şekilde oynandığından haramdır. (Diyanet İşleri Bakanlığı)

At yarışı İslamî daire dışına çıkmamak kaydıyla caizdir

Vatandaşları güçlü ve iyi yetiştirmek maksadıyla devlet ve cemiyetlerin yarışta kazananları ödüllendirmesi caiz olduğu gibi vatandaşların da onları ödüllendirmesi caizdir. Hatta yarışa katılanların biri ötekine; beni yenersen sana şu kadar para vereceğim, ben seni yenersem bir şey istemem şeklinde şart koşarsa yine caizdir. Fakat yarışa katılanlar “yarışta yenilen şu kadar para verecek” diye bir şart koşarlarsa haramdır. Ve aynı zamanda kumar sayılır. Günümüzde ise at yarışları tamamen amacından saptırılmış ve kumara alet edilmiştir ki kumarda açık bir emirle haramdır. Dinimizce yasaklanmıştır. (Günümüz Meselelerine Fetvalar- Halil Günenç, Diyanet İşleri Bakanlığı)
İslam sportif meşguliyetlere fazlasıyla ehemmiyet vermiştir. Ancak günümüzün spor anlayışıyla İslam’ınkine iltibas etmemek gerektir. Her şeyden önce her ikisinin de gayeleri farklıdır. İslam sporu askeri antreman olarak değerlendirir. Askeri antreman olarak değerlendirilmeyecek faaliyetler İslam açısından meşru olmaz, oyalanma veya oyalama, aldanma veya aldatılma vasıtalarıdır. Bu açıdan akl-ı selim ile düşünecek olursak “spor” adı takılan nice meşguliyetlerin bir aldatmaca ve zaman öldürme vasıtası olduğu anlaşılır. (Kütüb-i Sitte)
Ayette de açıkça izah edildiği gibi:
Karşılıklı bahis ve iddialaşmak gibi oyunlar kumar dairesine girdiğinden haram sayılmıştır. Ancak tek taraflı olursa caiz olur. Günümüzde ise bunun olması mümkün değildir. Çünkü at yarışları kumar olarak oynanmaktadır. Burada ise şunu da belirtmeye ihtiyaç vardır: At yarışı Peygamber Efendimiz’in (asm) tasvip ettiği ve bizzat oynadığı bir müsabakadır. Ancak bunu İslami daire dışına çıkarmadan oynamak meşru ve efdal olandır.

At yarışı Peygamber Efendimiz’in (asm) sünnetidir

At, deve, bisiklet, motor gibi vasıtalarla yarışmak sünnettir. Zira bunlar cihadın vesileleridir. Hatta İmam Şafii ulemasından İmam Zerkeşi “Bu gibi vasıtalarla yarış yapmak ve yarış tertip ettirmenin vacip olması gerekir.” diyor.
Hz. Enes’den (ra) rivayet edilmiştir:

“Peygamber ‘in (asm) Abdâ isimli bir devesi vardır, yarışı daima kazanırdı. Bir gün bir bedevi devesine binerek geldi ve Abdâ’yı geçti. Olay Müslümanların zoruna gitti. Bunun üzerine Peygamber (asm) buyurdu ki:
“Yeryüzünde yükselttiği her şeyi arkadan alçaltmak Allah üzerine bir haktır.” (Buhari, Nesai)
Ebu Hureyre (ra ) anlatıyor:

“Üç şeyde armağan vardır. Deve yarışı, at yarışı veya ok yarışı.” (Ebu Davud)
Hattabi: “hadis mükâfat ve armağanın bu üç şeyde verilmesinin uygun olacağını belirtmektedir” der. Böyle olunca Resulullah (asm) başka çeşit yarışlar yapıp kazananlara armağan verilmesinin tecviz etmemekte, helal addetmemektedir. (Kütüb-i Sitte)
İbn-i Ömer (ra) anlatıyor:

“Resulullah (asm) atı antremana tabi tutar. Sonra da onunla yarışa katılırdı.” (Ebu Davud)
İbn-i Ömer (ra) anlatıyor:

“Resulullah (asm) atlar arasında yarışma yaptırırdı…” (Ebu Davud)
Ebu Hureyre (ra) anlatıyor:

“Resulullah (asm) buyurdular ki; “Kim iki at arasına geçeceğinden emin olunmayan bir üçüncü atı dahil ederse bu kumar olmaz. Kim de geçeceğinden emin olunan atı dahil ederse bu kumar olur.” (Ebu Davud)
Sonuç olarak; at yarışı günümüzdeki şekliyle olmamak kaydıyla caiz olur. Fakat günümüzdeki şekli kesinlikle haramdır.